فرهنگی سیاسی اجتماعی

 

صیدالی بزرگترین تیره تیرتاجی است و داراتی بیشترین جمعیت و آبادی می باشد صیدالی ها در شهر یاسوج و روستاهای اطراف همچمون بازرنگ(علی آباد-کریم آباد-خلف آباد) و بلکو،شرف آباد،قلات، تنگ سرخ،اکبرآباد،نجف آباد، مازه خریده، زردک و در شهرستان رستم شامل: کوپن علیا،سفلی و وسطی ، گوراب،کراشو و شهر مصیری ، شهر دوگنبدان، باشت و آبدیگاه و خان احمد همچنین روستاهای تیرتاج وکلاه سیاه  دشمن زیاری  ممسنی و بردنگانو آهنگری و ماهور ممسنی و تعدادی نیز در ایل قشقایی سکونت دارند.بخشی از جمعیت روستای آرند چرام از صیدالی های اصیل می باشند جند خانواده نیز در کوخدان سی سخت ه سر می برند. نیای این مردم امیر صیدال فرزند امیر زالی نام دارد و در قبرستان قدیمی زردک مدفون است. دارای سنگ قبری بزرگ و کشیده چهارتراش است که ظاهرا قبلا به صورت عمودی نصب بوده و و هم اکنون از حجاری های آن چیزی باقی نمانده و در ضلع شمالی قبرستان در کنار درخت بلوطی به در خاک آرمیده.

 صیدالی دارای دو گروه پسری و دختری منتسب به امیرصیدال می باشد.

اولادهای محمدتقی،محمدیوسف،محمدعلی،علیداد(حسن،حسین،محمد) ،زیلاب و سوزی از اعقاب پسری امیرصیدال می باشند.

محمدتقی فرزند امیرصیدال است و دارای اولاد و اقارب زیادی است که به دلیل کثرت جمعیت و... در مناطق مختلف همچون سررود بویراحمد، ممسنی و رستم، دوگنبدان و باشت و چرام آند ساکن و مشتمل بر خانواده های زیر هستند:

(نیکنام در مصیری، زادی ، بهنام پور و نگین تاجی در قلات و کوپن علیا ، نظری،رضایی،علیزاده و غلامی در علی آباد و شهر دوگنبدان، کرمی برز آباد در حومه یاسوج، پناهی و رنجبر در کردلاغری و اطراف باشت، نگین تاجی در کوپن و شکری و نوروزی در آرند چرام)

اولاد محمدیوسف(شامل سه تش کاعلی پناه و کاگنجعلی و کاابوطالب است. کا علی پناهی ها در مازه خریده و قلات، کاگنجعلی ها دراکبرآباد یاسوج وبردنگان ممسنی، کا ابوطالبی ها ساکن در ایل قشقایی، طایفه کشکولی مناطق ماهور میلاتی و دشت ارژن)

اولاد محمدعلی(شامل فامیل های منصوری،محمدی،محمدیان، رحیمی ،کریمی ساکن در کریم آباد و علی آباد و خلف آباد)

اولادعلیداد(ساکن در یاسوج روستاهای قلات و بلکو شامل فامیل های:محمدی،نگین تاجی،نیکنام،حسن پور،یزدانپناه،محمدپور،حسین پور،حسینی،حسینیان،جاودان و ...)

اولاد زیلاب (ساکن در یاسوج روستای کریم آباد شامل فامیل های عباسی،بهرامی و بخشایی)

اولاد سوزی (ساکن در یاسوج روستای علی آبادشامل فامیل کریمی و احمدی  )

همچنین عمویی ها (ساکن در خلف آباد یاسوج  مشتمل بر خانواده های نیکزاد، حسین زاده،رحیمی، جانی نژاد،کریمی.... ، در کوپن سفلی شامل خانواده های :عزیزی،محمدی و ... ،

در تنگ سرخ شامل خانواده های: مرادی و مرادیان،افشون،صفایی و.... و یک آبادی در شاپور کازرون)

اولاد شیخ علی(خانواده های اکبری ، حسینزاده ،زارع و میهن خواه و اولاد کا طاهر و مراد حاصلی ها ساکن در اکبرآباد یاسوج)

اولاد علی(ساکن مازه خریده و زردک و مشتمل بر خانواده های نگین تاجی،زمانی،قیصری، عسکریان،عسکری و عسکرپور، عزیزی و قلی پور و خلقی پور)

اولاد عزیز(خانواده های عزیزی و افشون و... ساکن در کوپن وسطی)

سه گلی ها(ساکن در نجف آباد مشتمل بر خانواده های باقری،باقرپور،باقری نسب، زاده باقری، باقرنیا، باقری فرد، باقریان و ...، همچنین بخشی در روستای غضنفرخانی کاکان متشتمل بر خانواده ای نیکبخت، ستوده، مصلحی،باستانی و... مردانی و نظری در علی آباد)

از اولاد و اعقاب امیر صیدال می باشند که همگی به صیدالی اشتهار دارند و در جوار همدیگر به زندگی مشغولند.

اولاد علی مردان، نادعلی ، شاه مراد ،کاطاهر ، مرادحاصل و چهارلنگ از خانواده های تیره صیدالی هستند.

اولاد کاطاهر ساکن در اکبرآباد یاسوج شامل فامیل های طاهری،ارشدی و صدر.

"اولاد علیمردان " در قسمت مربوط به سه گلی ها بدان اشاره گردیده.

اولاد نادعلی شامل فامیل های نادری،نوروزی،جمشیدی و...به ترتیب ساکن در وزگ،خان احمدباشت ومازه خریده.

اولاد شاه مرا ساکن در کوپن و مازه خریده و قلات شامل فامیل مرادی.

اولاد مرادحاصل شامل فامیل های مرادی و نجفی ساکن در اکبرآباد یاسوج وبغضا فیروزآباد فارس.

چهارلنگ ها شامل خانواده محمدپور ساکن در قلات که چند خانوار از اقوام آنها با نام فامیل  چهارلنگ در شرف آباد و علی پور و علی زاده در منطقه تنگ سرخ ساکنند.

 

 

 

از راست نفر اول.ملامحمدباقر نگین تاجی،تیره صیدالی،اولاد محمدتقی. مباشر امامقلی خان رستم.

 

از راست نفر دوم.ملامحمدباقر نگین تاجی،تیره صیدالی،اولاد محمدتقی. مباشر امامقلی خان رستم.

 ........................................................................................................................

مرکز اصلی تیره اولاد نبی در روستای چنارستان یاسوج ودهستان گرمسیری لیشتردوگنبدان می باشد. چند خانواده درکاکان، اکبرآباد وسپیدار بویراحمد و گوراب ودهنو رستم و اطراف شهر نور آباد. نبی فرزند امیرزالی و برادر صیدال  بوده ونیای مشترک تیره اولاد نبی می باشد.

 ......................................................................................................................

 حاجتی ها در شرف آباد و مداب دارای آب و خاک بوده و بخشی از آنها نیز درروستای محمود آباد یاسوج و چشمه چناربویراحمد, آبدیگاه باشت و دژسلیمان دوگنبدان و شهر مصیری ساکن هستند. همچنین دارای یک آبادی درکنار کوه خائیزدهدشت می باشند.

 جد مردم این تیره امیر حاجتی (حاجت) نام داشته و بدین سبب به حاجتی تخلص یافته اند و احتمالا با شرونی های بویراحمد سفلی و دهدشت دارای ارتباط نژادی و نیای مشترک می باشند.

 .......................................................................................................................

 محمد صادقی ها در دولت آباد وکاکان یاسوج و رودبار همایجان از توابع شهرستان سپیدان وهمچنین دهستان خشت کازرون ، روستاهای گوراب ،شوسینی و بابامیدان رستم، جنجان ممسنی، و کلاه سیاه و تیرتاج دشمن زیاری ممسنی "فسا(؟)" وبیضاء و کامفیروز فارس و بخشی نیز در باشت و شهر دوگنبدان زندگی می کنند.  می گویند از کوهن بختیاری به بویراحمد آمده اند. مردم روستای کهین فارس(کوهن) از این تیره هستند.

 تیره محمدصادقی به سه اولاد محمدکریم-رمضان و ملاصیدال تقسیم می شود و همگی از اولاد و احفاد محمدصادق می باشند.این تیره دارای چند خانواده وابسته است(خالو و خواهرزا) که در بین آنها زندگی  می کننند.محمد صادقی های ساکن در بیضا و کامفیروز و منطقه همایجان و دشمن زیاری غالبا از اولاد رمضان می باشند.از سه اولاد مذکور در روستای گوراب ساکن هستند و خانواده محمدصادقی ساکن دهستان خشت از اولاد ملاصیدال می باشند.

 ........................................................................................................................

  یاسیچی از ساکنین بومی شهر یاسوج هستند و نام شهر یاسوج از ده یاسیچ بنام این تیره گرفته شده دارای دو فامیل کیامرثی و فرامرزی هستند که از زمان قدیم در این منطقه به عمران و آبادی  و کشاورزی مشغول بوده اند و دارای وابستگانی به نامهای رستمی،حیاتی و خورشیدی می باشند. تعداد زیادی از یاسیچی ها در دهستان خشت  همچنین  شهرستان رستم شامل: مصیری،جعفرآباد و بابامیدان  وکامفیروز فارس ساکن هستند.

 .......................................................................................................................

 امیرها سه اولاد هستند به نامهای (شاپور - فرج - حبیب ) و به ترتیب اولاد در یاسوج امیری (ده یاسیچ) روستای کردلاغری و شرف آبادامیری وبخش زیادی از آنها نیزسابقا به فارس شامل دشمن زیاری ممسنی(روستاهای کلاه سیاه و تیرتاج) و مناطق کامفیروز" بیضاء وخشت کازرون مهاجرت کرده و نشیمن دارند.

 امیر های ساکن فارس از اولاد شاپور هستند و روزگاری در زیرتل یاسوج ساکن بوده اند.

 ........................................................................................................................

 اولاد عالی که به مادوانی ها معروفند درروستای مادوان علیا (نشیمنگاه ناصرخان طاهری) زندگی می کنند و بخشی از آنها نیزدردشتروم و روستای نره گاه همچنین پشت دنا(آب ملخ" تخت سلیمان وچهارراه سمیرم) به سر می برند.

 ......................................................................................................................

 اولاد حاتم به دلیل سکونت در روستای دهنو به دهنویی معروف بوده و در همانجا سکونت دارند.به گفته مطلعین محلی دهنویی ها اصالتا از طایفه بادلانی بویراحمد سفلی بوده که به دلیل مناسبات  قومی در زمان  کریم خان بویراحمدی به طایفه تیرتاجی(نگین تاجی) ملحق گردیدند.

 ..........................................................................................................................

 اولاد ولی  به دلیل سکونت در روستای محمودآباد یاسوج(نشیمنگاه محمدحسین خان طاهری) به محمودآبادی معروف شدند.خانواده تاجگردون از این تیره هستند.

 ...........................................................................................................................

 بخشی از نگین تاجی ها (تیرتاجی ها) در گله دار فارس از توابع شهرستان مهر در جنوب استان فارس زندگی می کنند. به اذعان آقای الیاس خان مالک مقدم  ملا فریدون لر سرسلسله خوانین گله دار ازطایفه نگین تاجی بوده که در زمان  حکومت صفوی ها و درسال ۱۰۷۰ هجری قمری هزار خانواده از طوایف کهگیلویه و بویراحمد را  به آن نواحی کوچانده و تا این زمان در آنجا بصورت دائمی  سکونت دارند. (مالک مقدم از خان زادگان و اعقاب ملا فریدون می باشد)

ساکنین روستاهای "دهنو"بهرستان"هورمه"نوآباد"سرگاه"مزایجان وچاه محمدحاجی از جمله  لرهای کوچنده از گهگیلویه و بویراحمد به گله دار فارس می باشند.

 ..........................................................................................................................

 وجه تسمیه نگین تاجی

 محقق گرامی آقای یعقوب غفاری(از سادات موردرازی بویراحمد وحضرت شاه مختار) درباب کلمه نگین تاجی روایتی به شرح زیر نقل میکند:

 زمانیکه کیخسرو پادشاه کیانی در شهر باستانی تل خسرو قصد تاجگذاری داشت,سران همه طوایف را دعوت کرد و تاج پادشاهی توسط رئیس این طایفه به سر کیخسرو گذاشته شد, از آن تاریخ به بعد  به این طایفه"تاجی" گفتند .

 قرنها گذشت تا زمانیکه امامزاده شاه عسکر (پدر امامزاده های بویراحمد سردسیر و مدفون در کریک) به این   منطقه آمد و در دیدار با سران طوایف درباره سوابق آنها سوالاتی کرد. رئیس این طایفه ضمن دادن توضیح درباره عنوان" تاجی" توسط کیخسرو خود را معرفی کرد.شاه عسکرخوشحال شد و با اهداء نگین انگشتری خود به او اعلام کرد که از حالا به بعد نام این طایفه "نگین تاجی" خواهد بود, و از آن تاریخ به بعد این طایفه را نگین تاجی می گویند. 

 

+ نوشته شده در  ساعت   توسط امین نظری  |